29 Ocak 2010 Cuma

• “Hizmet inovasyonu Türkiye ekonomisi açısından neden kritik bir öneme sahiptir?

Bilgi Çağı Dergisine Yanıt 29.01.2010

Türkiye ekonomisi büyük ölçüde hizmet ağırlıklı bir ekonomidir. Türkiye ekonomisinde hizmetler sektörünün ağırlığı %62'dir. Sanayi ekonominin %30'unu oluştururken, tarıma da %8 kalmaktadır. Bu rakamlar hangi sektörde sağlayacağımız ilerlemenin, ülke ekonomisine ne kadar katkı vereceğini en açık şekilde gösteriyor olmalıdır.

Uluslararası çapta başarılı, globalleşmiş hizmet sektörlerimiz vardır : İnşaat, Finans, Sağlık, Telekom ve Turizm gibi. Bunun yanında kamu hizmetleri de ekonominin çok önemli bir kesimini oluşturmuş bulunmaktadır. e-devlet, devletin otomasyonu olarak algılanmaktadır. Oysa bilişim teknolojileri kamu hizmetleri kavramlarını tümüyle değiştirmiştir ve sürekli değiştirecektir. Kamu hizmetleri üzerine odaklanan araştırma ensitülerimiz olmalıdır. Inovasyon bize hala mucitlik gibi geliyor, oysa süreç iyileştirmelerin etkileri ürünlerden daha fazla olabilmektedir. Hizmetlerde inovasyonun çok daha fazla konuşulur, görüşülür olmasında fayda görüyorum.

KoçSistem Bilişim Liderleri Konuşuyor Röportajı

LOGO Yönetim Kurulu Başkanı Tuğrul Tekbulut
SORULAR
Türk Yazılım sektörünün sürükleyicilerinden Logo Yazılım olarak, Türkiye’nin, bölgesinde bilgi ve iletişim hizmetleri ile ilerleyerek önemli bir güç haline gelebilmesi yolundaki çalışmalarınızı anlatır mısınız? Yurtdışındaki faaliyetlerinizin kapsamı (ofisleriniz, dış pazarlardaki çalışmalarınız vb.) nedir?
Yazılım sektöründe çeyrek asrı doldurduk; 20 yirmi yıldır, uluslararası piyasalarda kendimize yer edinmek için arayışlar içindeyiz. Bu konuda çok önemli denemelerimiz, başarılarımız ve başarısızlıklarımız oldu. Hepsinden birşeyler öğrendik. İlk olarak 1991 yılında Mutibase isimli veri tabanı ürünümüzü tanıtmak için Boston’da bir teknoloji fuarına katılmış, ürünün gördüğü ilgi üzerine de Kaliforniya’da Logosoft adlı şirketimizi kurmuştuk. Türk iş dünyasının Rusya ve Orta Asya’ya açılması ile birlikte iş uygulamaları yazılımlarımızı 1992 yılından başlayarak önce Rusça’ya, sonra Romen, Bulgar ve Arap dillerine uyarladık. Almanya için geliştirdiğimiz oyun ve zeka yazılımlarını 1994 yılından itibaren Almanya ve Almanca konuşan ülkelerde pazarlamaya başladık. Daha sonra, Almanya’da Türk kökenli iş sahiplerine hitap etmek üzere ürünlerimizi Almanya’nın mevzuatına tam uyumlu hale getirdik ve 1998 yılında Frankfurt’ta satış ve destek ofisimizi açtık. 2007’de Ortadoğu ülkelerine hitap etmek üzere Dubai serbest bölgesinde yine bir satış ve destek ofisi açtık.
Yurtdışı faaliyetlerimizin en önemli kısmı, ürünleri geliştirme yanında o ülkelerde hizmet verebilecek satış ve destek kanalını oluşturmak üzerinedir. Bugün Azerbaycan’da Türkiye’deki kanalımızın aynısını oluşturmuş durumdayız. Bu nedenle bu ülkede proje ürünlerimizin yanında, küçük ürünlerimizin de satış ve desteğini verebiliyoruz. Ürünlerimiz mevzuatı tam olarak destekliyor. Geliştirmiş olduğumuz esnek teknoloji sayesinde bugün Türkiye’de, Azerbaycan’da, İran da bile aynı bordro programını tek satır kod yazmadan uyarlayabiliyoruz.
Dünyada lider iş yazılımları şirketleri varken, Logo gibi yerli şirketlerin başarıyı yakalamalarının sırrı nedir? Bu doğrultudaki vizyonunuzu ve hedeflerinizi paylaşabilir misiniz? Türk yazılım sektörünü dünyada bir pazar haline getirme misyonunuzu nasıl bir yol haritası ile gerçekleştireceksiniz?
Dünya çapında ciddi büyüklüklere ulaşmış, veya böyle firmaların şemsiyesi altındaki markalarla aynı zamanlarda kurulmuş olmamızın ve ulusal pazarımızda, uzun yıllar çok geniş bir müşteri tabanı oluşturmamızın bunda önemli bir etkisi olduğunu söylemek lazım, öncelikle. Kişisel bilgisayarların gelişimi ile 1980’lerde hemen hemen her ülkede Logo benzeri şirketler kuruldu, bunların bir iki tanesi de küresel boyuta ulaştı. Ulaşamayanlar, diğer yapıların bünyesine geçti, ya da iş hayatından çekildi. Logo’nun başarısındaki ikinci önemli etken, uzun vadeli stratejiler bağlamında işine sürekli asılan, kendi teknolojisine sahip olmak için argeye yapılan olağanüstü yatırım yapan, dürüst, sözünü tutan bir firma olması, genç, çalışkan çağdaş bir marka imajını büyük bir enerji ve iş verimliliği ile yükseklere taşımaya çalışan motive bir işgücüne sahip olmasıdır. 2003 yılında IBM ile başlattığımız işbirliği sürecinde Java, SOA teknolojilerinde çok büyük atılımlar gerçekleştirdik. Uyarlama ve yerelleştirme araçlarımızla da şu anda yurt içi yurtdışı iş ortaklarımıza en karlı çalışma ortamlarını sunabiliyoruz. Sektörümüz büyük bir hızla hizmet sektörüne doğru dönüşüyor, bu dönüşümün bize çok önemli fırsatlar sunduğunu görüyoruz.
Sizce, Türkiye’nin, bilgi ve iletişim teknolojileriyle uluslararası güç olmasını ve ekonomik kalkınmasını beraberinde getirecek fırsat pencerelerini iyi değerlendirmesi yolunda neler yapılmalı? Yazılımın, sektörün sürükleyici gücü olabilmesi konusundaki görüşünüz nedir?
Bence yazılım Türkiye’nin önündeki tek ve en önemli şanstır. Türkiye’nin gözardı edilen çok önemli birikimleri var yazılım konusunda. Yazılımın bir ürün olarak satıldığı dönemde global bir başarı edinememiş olabiliriz. Bu konuda Dünya liderleri ABD’den çıktı, Hindistan da başta ABD olmak üzere dış pazarlara yönelik ısmarlama iş yapan büyük yazılım değirmenlerine sahip oldu. Ancak sektör bir hizmet sektörüne doğru hızla dönüşüyor. Yakınsama süreci, akla hayale gelmeyen yeni fırsatlar yaratıyor. Medya, iletişim ve bilgi teknolojileri hızla entegre oluyor ve mobil hale geliyor ve servis iş modeline yöneliyorlar. Türkiye bu sürecin tam ortasında, hatta önlerinde yer alıyor. Genç nüfusumuzun yeni teknolojiere merakı, tüm Dünya’nın dikkatini üzerimize çevirmiş durumda. Hizmet sektöründe başarılıyız, ve güçlüyüz. Sektörün evrilme sürecinin yarattığı fırsatları çok iyi değerlendirebiliriz. Bu süreçde en önemli stratejik gücümüzün yazılım birikimimiz olduğunu düşünüyorum.
KoçSistem olarak diyoruz ki, “Başka hiçbir sektör, Türkiye'ye bilgi ve iletişim teknolojileri kadar büyük fırsatlar sunmuyor”. Katılıyor musunuz?
Katılıyorum. Buna sadece ben katımıyorum artık bütün Dünya da katılıyor, katılacak. Techcrunch’ta çıkan şu yazıyı okumanızı öneririm http://bit.ly/8G54Tt
Şu anda gündemde olan Bilgi ve İletişim Teknolojileri Ajansı’nın kurulmasının, Türkiye’nin, bilgi ve iletişim teknolojileriyle uluslararası güç olması konusunda bir aşama olacağını düşünüyor musunuz?
Bilgi ve İletişim Teknolojilerinde başarılı olmanın birincil gerekli şartı, bilgiye, analize ve yaratıclığa dayanan ve güvenen bir vizyonun gerekliliğidir. Sağlam bir vizyon gücü ve yetkisi olan bir otorite tarafından strateji haline dönüştürebilirse, olağanüstü başarılar elde edilebiliyor. Şimdilik böyle olmasını umalım.
Kasım ayında Resmi Gazete’de yayınlanan, hükümetin 2010 yılı politika önceliklerini belirlediği “Ekonomi Programı”nda telekomünikasyon ve bilgi teknolojileri pazarının 2009 yılına göre yüzde 10 oranında büyüyeceği; telekomünikasyon pazarının 16,5 milyar dolar, BT pazarının ise 7,5 milyar dolara ulaşacağı öngörüldü. Bu hedeflerin gerçekleşmesi ve bu yolda yapılması konusundaki görüşünüz nedir?
Türkiye bu rakamları yakayabilecek, hatta aşabilecek bir dinamizmi yakalamış durumda. Bu süreç geri çevrilemeyecek bir şekilde olumlu yönde yürüyor. Sorun bu pazar içindeki yerli katma değerin artırılmasında yatıyor. Harcanan bu paralar ülkemizin kalkınmasına katkıda bulunmalı, istihdamı ve vatandaşın refahının artırmalı, işsizliğe çözümler üretebilmelidir. Rakamlarım büyüsü bize gerçekleri unutturmamalı.
Kamudaki büyük e-dönüşüm projelerinin gerçekleşmesinin, söz konusu dönüşümü hızlandıracağı görüşüne katılıyor musunuz?
Kesinlikle. Kurulacak Bilgi ve İletişim Teknolojileri Ajansı’nın bu süreci tek bir merkezden koordine edecek olması da başarı şansını artıracaktır. Devletin bilişim teknolojilerini kullanarak verimliliğini artırması, ülkemizin genel verimliliğini önemli ölçüde artıracaktır. Bilişim teknolojileri süreç modelli organizasyonların gelişmesine neden olmakta, süreç odaklı organizasyonlar, bilişim teknolojilerini kullanarak verimliliklerini kat kat artırabilmektedirler. Kamusal yapılanmamızın süreç odaklı bir şekilde yenilenmesinin zorunlu olduğunu düşünüyorum. Bunun için çok güçlü bir irade gerekmektedir. Umarım Bilişim Ajansı bu yetkilerle donatılır ve başarılı olur.
Avrupa Komisyonu, Avrupa’nın ekonomik iyileşmesinin dijital olacağını söyleyerek, “19’uncu yüzyılda tren yolları döşemek ne kadar önemliyse, Avrupa’yı modern teknik altyapıya kavuşturmak, bugün o kadar önemli” ifadesini kullanıyor. Sizce genişbant erişiminin yaygınlaşması, Türkiye’nin gelişimi ve kalkınmasına ne şekilde ve ne ölçüde etki eder?
Türkiye karayolu ağını daha yeni yeni tamamlarken, demiryollarında geri kalmış iken, geniş bant iletişim yollarında çok ileri bir konumdadır. Internet uygulamalarının gündelik yaşama penetrasyonu konusunda Dünya liderlerinden biriyiz. Demiryolları ve karayolları malların ve insanların pazarlara ulaşımını kolaylaştırarak, mal ve hizmet ticaretinin boyutunu defalarca katlamasına neden olmuş. Genişbant iletişim ağları da elektronik ticaretin artmasına, ticaretin globalleşmesine yardımcı oluyor. Türkiye’nin e-ticarette yakaladığı dinamizmi de genişbant erişminin artmasına borçluyuz.
KoçSistem olarak müşterilerimize, “Gücümüz, hayal gücünüz” diyoruz. Sizce bilişim sektörü neden hayal gücüne en fazla gereksinim duyulan sektörlerden biridir?
Sanal bir sektör olmasından herhalde... Bilişim sektörü 20 yılda olağanüstü gelişti. Bu gelişim diğer sektörlerde bu kadar görememizin sebebi bu sektörün diğer sektörlere göre daha az regülasyona tabi olması, regülasyonlar oluşturulamadan birçok hayali gerçekleştirebilecek teknolojiler üretebilmesidir diyebilirim.
Logo olarak, 2010 yılına ait planlarınız nedir?
2010 yılında ürün ve servis alanında çeşitlenme ve coğrafik yaygınlığımızı geliştirme yönünde çalışacağız.
Koç Bilgi Grubu’nun, çevre bilgi ve bilincini yaymak amacıyla yürüttüğü sosyal sorumluluk projesi Yeşil Bilgi Platformu hakkında ne düşünüyorsunuz? Yeşil Bilgi Platformu ile çevre bilgilerinin geniş kitlelere yayılımına destek vermek amacıyla, işbirliği yapmak ister misiniz?
Çok olumlu bir girişim olarak düşünüyor, ” Nasıl oldu da biz akıl edemedik?” diye hayıflanıyorum. Yaşanabilir bir Dünya için hep beraber elele vererek çalışmamız lazım. Kutluyor, ve başarılar diliyorum.